Nhận tranh đồng mã đáo đếm ngựa và soi chạm thế nào

Vì sao phải đếm ngựa và soi nét ngay lúc nhận

Tranh mã đáo là bức có nhiều chi tiết nhỏ nhất trong các tích quen: tám thân ngựa chồng lớp lên nhau, mỗi con bốn chân, một bờm, một đuôi, lại thêm núi, mặt trời, cây tùng và mây nền phía sau. Một bức cỡ 1m2 × 2m3 lòng tranh (phủ bì khoảng 1m27 × 2m37) có hàng trăm đường chạm, nên chỗ thiếu một móng chân hay một lọn bờm rất dễ lọt qua nếu chỉ nhìn tổng thể.
Lý do phải soi ngay là vì sau khi tranh lên tường, ánh sáng trong nhà thường chiếu thẳng, nét chạm nhìn phẳng đi và khó so với ảnh duyệt. Thêm nữa, khi đã treo thì khó phân biệt vết móp do vận chuyển với lỗi từ khâu chạm. Tại xưởng Đồng Quỹ, chúng tôi luôn để khách kiểm hàng rồi mới thanh toán, nên mười lăm phút soi kỹ lúc mở kiện là khoảng thời gian đáng bỏ ra nhất.
Đếm ngựa thế nào cho đúng và chốt số con trong đơn
Số ngựa không có chuẩn chung cho cả nghề. Bố cục quen nhất là tám con (bát mã), nhưng có nơi làm sáu con cho tranh khổ hẹp, có nơi làm chín con. Vì vậy con số phải nằm trong đơn ngay từ lúc đặt, không để đến lúc nhận mới hỏi.
- Đếm theo đầu ngựa, đi từ con dẫn đàn ra sau, mỗi đầu đánh dấu bằng một ngón tay để không đếm trùng.
- Con khuất sau đàn chỉ lộ đầu và cổ vẫn tính là một con, miễn là trên ảnh duyệt nó cũng có mặt ở đúng chỗ đó.
- Con bị khung cắt ở mép tranh: kiểm xem đó là ý đồ bố cục có trong ảnh duyệt hay do lòng tranh bị cắt hụt khi đóng khung.
- Ngựa con chạy cạnh ngựa mẹ thường được tính riêng, nên khi đặt cần ghi rõ có ngựa con hay không.
Mẹo nhỏ: chụp một ảnh toàn bức, đánh số từng đầu ngựa ngay trên điện thoại rồi gửi lại cho xưởng. Hai bên cùng nhìn một ảnh có số thì không còn tranh cãi.
Bảng soi sáu chỗ hay lỗi trên tranh mã đáo
Sáu chỗ dưới đây là nơi tay chạm phải làm kỹ nhất và cũng là nơi lỗi hay nằm. Soi theo thứ tự từ trái sang phải, từ trên xuống dưới, ánh đèn chiếu xiên khoảng 30–45 độ.
| Chỗ soi | Đạt khi | Báo xưởng khi |
|---|---|---|
| Chân ngựa | Đủ bốn chân, có khớp gối và móng, chân sau tách khỏi nền | Chân dính liền thành một khối, thiếu móng |
| Bờm và đuôi | Từng lọn nổi riêng, có hướng bay theo chiều phi | Bờm phẳng như vẽ, các lọn cùng một độ sâu |
| Mắt ngựa | Có mí và con ngươi, hai mắt cùng hướng | Mắt chỉ là một chấm, hoặc lệch hướng nhìn |
| Mây nền | Nét mây liền, độ nổi thấp hơn thân ngựa | Mây nổi ngang thân ngựa làm rối bố cục |
| Đường diềm | Hoa văn diềm đều khoảng, khép kín bốn góc | Diềm đứt hoặc lệch nhịp ở góc |
| Mối bắt khung | Lòng tranh nằm phẳng, nẹp ôm sát, không hở sáng | Hở mép, nẹp lệch, lòng tranh cong vênh |
Riêng tranh khảm tam khí, soi thêm chỗ chuyển màu giữa vàng, bạc và đồng ở thân ngựa: ranh giới phải gọn, không loang.
Đối chiếu với ảnh xưởng gửi theo năm khâu
Nếu khi đặt anh chị đã xin xưởng gửi ảnh từng khâu, đây là lúc dùng đến chúng. Mỗi khâu để lại dấu vết riêng trên tranh hoàn thiện.
| Khâu | Đem ra so cái gì |
|---|---|
| Can mẫu | Vị trí và hướng phi của từng con, số ngựa, chỗ đặt chữ |
| Thúc khối từ mặt sau | Độ nổi của thân ngựa so với nền, con trước nổi hơn con sau |
| Chạm nét mặt trước | Bờm, đuôi, mắt, cơ bắp, móng chân |
| Lên nước hoàn thiện | Dát vàng, khảm tam khí hay hun giả cổ đúng như đã chọn |
| Đóng khung và kiểm cuối | Loại gỗ (hương, gụ, sồi) hoặc khung đồng, bản nẹp, màu sơn khung |
Ảnh khâu can mẫu là quan trọng nhất cho chuyện đếm ngựa, vì đó là lúc bố cục được chốt. Nếu ảnh can mẫu có tám con mà tranh nhận về có bảy, lỗi nằm ở xưởng, không phải chuyện cách hiểu.
Lỗi nào sửa tại chỗ, lỗi nào phải về xưởng
- Sửa tại chỗ được: nẹp khung lỏng, vít bắt lưng tranh thiếu, vết sơn khung trầy nhẹ, bụi và dấu tay trên mặt đồng.
- Phải về xưởng: thiếu ngựa so với đơn, thiếu chân hoặc móng, bờm phẳng không ra lọn, mắt lệch, màu khảm loang sang thân ngựa.
- Phải xem xét cùng xưởng: lòng tranh cong nhẹ, móp nông do va đập khi chở. Chụp ảnh ngay rồi gửi qua Zalo để thợ đánh giá.
Lỗi nét chạm không vá được, thợ phải chạm lại cả mảng, có khi làm lại tấm mới, nên thời gian tính như đặt mới, thường 21–30 ngày theo mức chung của nghề. Vì thế nếu thấy lỗi nét, nên báo ngay khi người giao hàng còn ở đó, chưa ký nhận.
Chụp ảnh và ghi lại hiện trạng khi nhận
- Một ảnh toàn bức chụp chính diện, thấy đủ bốn góc khung.
- Một ảnh có đánh số từng đầu ngựa để chốt số con.
- Sáu ảnh cận sáu chỗ soi ở bảng trên, chụp dưới ánh sáng xiên.
- Ảnh mặt sau, tem hoặc dấu xưởng nếu có, và ảnh kiện trước khi mở.
Bộ ảnh này vừa để đối chiếu nếu có trục trặc, vừa là hồ sơ bức tranh cho mai sau khi cần đánh lại nước hay thay khung. Đệ Nhất Đỉnh miễn phí vận chuyển toàn quốc và có showroom ở Nam Định, Hà Nội, Hải Phòng; ở gần thì ghé xem tranh mã đáo thật trước khi đặt, ở xa thì gửi ảnh mảng tường qua Zalo 0888 688 688 để xưởng tư vấn cỡ và số ngựa.
Hỏi đáp
Tranh mã đáo 6 con và 8 con khác nhau gì khi đặt?
Khác ở bố cục và khổ tranh. Tám con là bố cục quen, hợp khổ ngang dài từ 1m55 × 81 trở lên. Sáu con thoáng hơn, hợp khổ nhỏ. Dù chọn số nào cũng ghi rõ trong đơn và xem ảnh can mẫu trước khi xưởng chạm.
Ngựa khuất chỉ thấy nửa thân có tính một con không?
Có, miễn là con ngựa đó có mặt ở đúng vị trí trong ảnh can mẫu đã duyệt. Đếm theo đầu ngựa là cách ít nhầm nhất.
Nét chạm nông hơn ảnh mẫu có phải lỗi không?
Ảnh chụp dưới đèn xiên luôn làm nét trông sâu hơn. Hãy soi tranh thật dưới cùng kiểu ánh sáng rồi mới so. Nếu bờm, móng, mắt vẫn phẳng, không tách lọn thì báo xưởng.
Nên mở kiện tại chỗ hay mang vào nhà mới mở?
Mở ngay khi người giao còn ở đó, ở chỗ rộng và đủ sáng như hiên hoặc sân, dựng tranh nghiêng vào tường có lót vải. Kiểm xong mới mang vào treo.
Phát hiện thiếu chi tiết sau khi đã trả tiền thì làm sao?
Chụp ảnh chỗ thiếu cạnh ảnh duyệt rồi gửi xưởng qua Zalo 0888 688 688 càng sớm càng tốt. Xưởng sẽ xem từng trường hợp; vì vậy tốt nhất vẫn là soi đủ sáu chỗ trước khi thanh toán.