Chuyển nhà tháo tranh đồng đã treo 5 năm xuống đóng gói thế nào

Tranh đồng treo lâu năm sợ nhất điều gì khi tháo xuống

Bức tranh mới ở xưởng có kiện gỗ, có xốp, có thợ khiêng quen tay. Bức tranh đã treo 5 năm trong nhà anh chị thì khác: dây treo đã chùng, móc tường đã rỉ, lớp bụi và khói hương bám vào kẽ chạm, và người tháo là người nhà. Ba chỗ hỏng hay gặp nhất khi khách tự tháo, xưởng Đồng Quỹ ghi lại từ những bức khách mang về sửa, đều không nằm ở mặt đồng mà ở khung và lớp phủ.

• Móp góc khung gỗ: tranh tuột khỏi tay, góc dưới đập xuống sàn gạch. Khung gụ, khung hương đều tách mộng ở góc, phải tháo nẹp ghép lại.
• Xước lớp dát vàng hoặc lớp hun: kéo trượt tranh dọc tường, đầu vít hoặc đinh cào ngang mặt đồng. Vết xước trên nền hun giả cổ nhìn thấy ngay, không tự lành.
• Nứt kính lồng: đặt tranh nằm ngửa rồi chồng đồ lên, hoặc chở nằm trong xe, ổ gà làm kính rạn từ góc.
• Cong tấm đồng: tranh khổ lớn liền tấm 2m31 dựng nghiêng lâu chỉ tựa vào một cạnh, tấm đồng dày 0,8–1,2 mm bị võng giữa.

Cả bốn lỗi đều tránh được bằng cách tháo đúng thứ tự và đủ người. Nếu bức tranh nặng trên 40 kg mà nhà chỉ có một người khỏe, anh chị nên gọi thợ hoặc nhắn xưởng cử người tới, chi phí một buổi công rẻ hơn nhiều so với sửa khung tách mộng.

Trước khi tháo: cần mấy người và chuẩn bị gì

Số người tính theo cân nặng, và cân nặng tính theo cỡ phủ bì. Đây là mức chung của nghề cho tranh chạm thúc tấm đồng 0,8–1,2 mm, khung gỗ bản 8–10 cm, cộng thêm kính 5 mm nếu lồng kính.

Đồ cần có sẵn trước khi bắc thang: hai tấm xốp hoặc chăn gấp dày kê sát chân tường ngay dưới tranh, một tấm chăn mỏng phủ sàn rộng hơn bức tranh, máy hút bụi có đầu chổi mềm, găng tay vải, điện thoại để chụp ảnh. Với tranh lồng kính, thêm hai cuộn băng dính giấy dán chéo mặt kính thành hình dấu nhân, kính có vỡ cũng không văng mảnh.

Việc đầu tiên là chụp ảnh: chụp toàn bức, chụp bốn góc khung và chụp cận lớp phủ ở chỗ hay xước nhất là mép dưới. Ảnh này vừa là bằng chứng tình trạng trước khi chuyển, vừa giúp xưởng đọc được vết nào là mới nếu sau này anh chị cần sửa.

Tháo theo thứ tự nào để không xước lớp phủ

Thứ tự tháo của thợ treo xưởng Đồng Quỹ gồm sáu bước, mỗi bước chỉ làm một việc. Nguyên tắc xuyên suốt là tranh chỉ đi lên rồi đi ra, không bao giờ đi ngang hay trượt xuống.

• Bước 1 – Hút bụi khi tranh còn trên tường: đầu chổi mềm lướt theo chiều chạm từ trên xuống, bụi 5 năm bám trong kẽ hoa văn nếu để nguyên sẽ thành cát mài khi bọc.
• Bước 2 – Xem lại cách treo: soi đèn pin lên mép trên xem tranh treo bằng dây thép qua hai móc, bằng bát treo âm khung hay bằng ke chữ Z. Bát treo và ke chữ Z phải nhấc thẳng lên 3–5 cm mới thoát, không nghiêng trước.
• Bước 3 – Hai người đứng hai cạnh, tay dưới đỡ mép dưới khung, tay trên giữ cạnh đứng. Cùng đếm rồi nâng thẳng lên khỏi móc, giữ tranh song song với tường.
• Bước 4 – Đưa tranh ra xa tường 20–30 cm rồi mới hạ xuống đặt mép dưới lên hai tấm xốp kê sẵn, tựa nghiêng khoảng 10 độ vào tường hoặc vào người thứ ba.
• Bước 5 – Cắt bỏ dây thép cũ, tháo móc trên khung nếu là móc vặn, gói riêng vít và bát treo vào túi zip ghi tên tranh.
• Bước 6 – Kiểm lại bốn góc và mặt sau bằng đèn pin, lau mặt sau tấm đồng bằng khăn khô, tuyệt đối không dùng nước hay hoá chất lên mặt phủ.

Tranh khổ 1m2 × 2m3 hai móc treo cách nhau khoảng 60–80 cm, khi nâng phải nâng đều hai đầu; một bên lên trước, bên kia còn mắc móc là chỗ khung dễ toác nhất.

Bọc mấy lớp và chở thế nào cho quãng đường trong thành phố

Chuyển nhà trong cùng thành phố thường đi 5–30 km, không cần kiện gỗ kín như xưởng gửi tranh đi tỉnh xa, nhưng vẫn phải đủ ba lớp. Bọc thiếu một lớp thì lớp còn lại không bù được.

Khi lên xe, tranh phải dựng đứng, mép dưới đặt trên xốp, tựa vào thành xe hoặc vào tủ đã cố định, chèn chăn hai bên cho khít. Hai bức trở lên thì xếp mặt tranh quay vào nhau, có bìa ngăn giữa. Không đặt tranh nằm rồi chất đồ lên, không để tranh cạnh vali có bánh xe. Xe tải nhỏ 1–1,5 tấn có thùng kín là đủ, không cần xe chuyên dụng cho quãng đường này.

Sang nhà mới: kiểm gì trước khi treo lại

Tranh về đến nhà mới không nên treo ngay trong ngày dọn. Để tranh vẫn trong lớp bọc, dựng đứng ở góc phòng khô ít nhất một ngày cho tủ, giường, thợ điện xong việc rồi mới mở ra.

• Mở bọc rồi soi đèn pin nghiêng 30 độ qua mặt tranh: vết xước mới hiện lên thành sợi sáng, so với ảnh đã chụp ở nhà cũ.
• Bóp nhẹ bốn góc khung: góc nào lung lay là mộng đã hở, cần nẹp lại trước khi treo, treo lên rồi mới hở là khó sửa hơn.
• Đo lại mảng tường mới: tường rộng bao nhiêu, trần cao bao nhiêu, ổ điện và điều hoà ở đâu. Cỡ tranh đã đậu thước Lỗ Ban 42,9 ở nhà cũ vẫn đậu ở nhà mới, chỉ khác vị trí treo.
• Thay hoàn toàn bộ treo: dây thép, móc, vít nở mua mới đúng cỡ; bộ cũ 5 năm đã rỉ và mỏi, không tiết kiệm ở đây.

Tường thạch cao ở căn hộ mới phải bắt vít vào khung xương hoặc xuyên vào tường gạch phía sau, không bắt trực tiếp vào tấm thạch cao. Tranh trên 40 kg treo bằng hai điểm cách nhau ít nhất 60 cm, thử tải bằng cách treo bao 1,5 lần cân nặng tranh trong 10 phút trước khi đưa tranh lên.

Khi nào nên gọi xưởng thay vì tự làm

Xưởng Đồng Quỹ có tổ treo tranh đi trong Nam Định, Hà Nội, Hải Phòng và tỉnh lân cận. Anh chị tự làm được với tranh dưới 30 kg và nhà có hai người khỏe; ba trường hợp dưới đây nên nhắn xưởng trước khi tháo.

• Tranh 2m31 × 1m27 hoặc liền tấm khổ lớn nặng trên 70 kg, hoặc treo cao hơn 2m2 trong phòng thờ có trần thấp.
• Khung đã có dấu tách mộng, kính đã có vết rạn, hoặc lớp dát vàng đã bong ở mép: tháo xong sẵn tiện mang về xưởng phục hồi rồi treo thẳng lên nhà mới.
• Nhà mới có cầu thang xoắn, thang máy nhỏ hoặc cửa dưới 80 cm: cần đo lối vào trước, tranh khổ lớn có bức phải tháo khung mới lọt.

Anh chị chụp bức tranh đang treo, ghi cỡ và nhắn Zalo 0888 688 688, xưởng sẽ nói ngay cần mấy người và bọc thế nào cho đúng bức đó, hoặc hẹn thợ tới tháo, chở và treo lại. Tranh mua ở xưởng hay mua nơi khác đều được hỗ trợ như nhau.

Hỏi đáp